Fair Trade w Europie
« Powrót

Sprawiedliwy Handel w Europie

Artykuł przedstawia sytuację Sprawiedliwego Handlu w Europie, jego udział w rynku i ważniejsze instytucje.

W Europie ponad 100 organizacji importerów uczestniczy w rynku Sprawiedliwego Handlu. Ich wielkość waha się od bardzo skromnych, czasem prowadzonych przez jedną czy dwie oddane idei osoby, do największej organizacji Sprawiedliwego Handlu na świecie, jaką jest Gepa z Niemiec. Cztery największe organizacje importerów osiągają obrót roczny ponad 10 milionów euro.

"Wielka czwórka" importerów Sprawiedliwego Handlu w Europie

- Gepa (Niemcy) - 40 mln euro

- Ctm-Altromercato (Włochy) - 30 mln euro

- Fair Trade Organisatie (Holandia) - 18 mln euro

- Traidcraft (Wielka Brytania) - 15 mln euro

Większość znaczniejszych organizacji jest członkami EFTA. Produkty Sprawiedliwego Handlu docierają do konsumentów w różny sposób, przede wszystkim przez sieć ok. 3.000 Sklepów Światowych oraz przez supermarkety. Dzięki programom certyfikacji Sprawiedliwego Handlu są one obecnie dostępne w ponad 43 tys. supermarketów w Europie. Inne kanały dystrybucji detalicznej to lokalne grupy solidarnościowe, sklepy ogólnospożywcze, niezależne sklepy komercyjne i klienci instytucjonalni, jak szkoły lub administracja lokalna. Większość dużych i wiele średnich organizacji importowych prowadzi także sprzedaż wysyłkową. Sprzedaż wysyłkowa zapewnia poniżej 10% obrotu organizacji. Wyjątkami są Oxfam Fair Trade i Traidcraft (obie z Wielkiej Brytanii, osiągające odpowiednio 10% i 13%) i U-Landsimporten (Dania) - 14%.

Rozwój Internetu może znacznie wpłynąć na sprzedaż wysyłkową. Niektóre z dużych organizacji już oferują wyszukane systemy zakupów w internecie.

Organizacje Sprawiedliwego Handlu oferują ponad 1.500 miejsc pracy dla osób chcących przełamywać rozdział między myśleniem biznesowym a wartościami etycznymi. Ankiety wykazują, że organizacje importerów są w stanie zapewnić ekwiwalent 800 pełnych etatów, a stowarzyszenia Sklepów Światowych, same sklepy oraz organizacje certyfikacyjne - około 700.

Większość pracy w Sklepach Światowych i organizacjach grup solidarnościowych jest jednak wciąż wykonywana przez wolontariuszy. Około 100 tys. wolontariuszy jest aktywnie zaangażowanych w sektorze Sprawiedliwego Handlu w Europie.

Rynek Sprawiedliwego Handlu w Europie

Od 1988 roku rynek Sprawiedliwego Handlu znacznie się zmienił. Podjęto wiele inicjatyw związanych z oznaczaniem produktów w 14 do 18 krajów (wyjątkiem są Grecja, Malta, Portugalia i Hiszpania). Stały się one podstawą szerzenia idei Sprawiedliwego Handlu poprzez prezentowanie ich supermarketom i innym komercyjnym punktom sprzedaży.

Organizacje importerów wykazują zysk rzędu 150 mln EURO rocznie. Trudno określić takie liczby dla Sklepów Świata, ponieważ wiele krajowych stowarzyszeń nie dysponuje danymi na ten temat.

Szacunkowa wielkość sprzedaży netto (oznaczanych i nie oznaczanych produktów) w Europie, w supermarketach i przez alternatywne kanały, wynosi 350m EURO.

Sprawiedliwy Handel nie byłby tym, czym jest, bez tej niezwykłej różnorodności działalności kampanijnej promującej wzrost świadomości w imieniu eliminowanych i nieuprzywilejowanych producentów. Ponad 10m EURO jest wydawanych corocznie na edukację, public relations i marketing (5.6m EURO przez organizacje importerów, 1m EURO przez związki Sklepów Świata i 3.5m EURO przez inicjatywy oznaczania produktów). Badania rynku są wykonywane regularnie w celu dokonania oceny potencjału i efektywności rynku. Wiedza o Sprawiedliwym Handlu i jego trendach zdaje się być coraz większa, zwykle od 15% do 30% i odzwierciedla dojrzałość rynku w danym kraju. Jednakże, te liczby muszą być interpretowane ostrożnie.

Procentowe udziały w rynkach

Tabela 1. Udział Sprawiedliwgo Handlu w rynku kawy, herbaty i bananów

Udział w rynku Kawa Herbata Banany
4% lub więcej Szwajcaria 4%Szwajcaria 15%
  Holandia 4,2%
  Luksemburg 4%
3% - 3,9%Luksemburg 3,3%  
Szwajcaria 3%  
2% - 2,9%Holandia 2,7%Niemcy 2,5%Dania 2%
1% - 1,9%Niemcy 1,8%Niemcy 1,8%Szwecja 1,8%
Wielka Brytania 1,5% Włochy 1,22%
Belgia 1%  
Niemcy 1%  
mniej niż 1%Szwecja 0,8%Wielka Brytania < 1%Niemcy < 1%
Austria 0,7%Szwecja 0,8%Belgia 0,6%
Irlandia 0,5%Austria 0,7%Wielka Brytania < 0,1%
Finlandia 0,3%Holandia 0,7% 
Norwegia 0,3%Włochy 0.67% 
Włochy 0.13%Finlandia < 0,1% 
Francja 0.1%Francja < 0,1% 
 Lunsemburg < 0,1% 
 Norwegia < 0,1%