Cztery najważniejsze międzynarodowe organizacje pozarządowe (NGO) zajmujące się Sprawiedliwym Handlem w Europie Zachodniej.
Aby łatwiej stawiać czoła nowym wyzwaniom, krajowe inicjatywy profesjonalizacji, a tym samym i rozszerzenia Sprawiedliwego Handlu zostały wzmocnione przez budowę europejskich sieci Sprawiedliwego Handlu. Jest to reakcja organizacji importowych, sklepów i organizacji certyfikacyjnych na postępującą na poziomie europejskim centralizację prawodawstwa dotyczącego handlu i produkcji oraz na rosnącą konkurencję w handlu detalicznym. Obecnie w Europie działają cztery międzynarodowe organizacje Sprawiedliwego Handlu:
- WFTO (World Fair Trade Organisation - Międzynarodowa Organizacja Sprawiedliwego Handlu)
została założona w r. 1989 jako światowa koalicja organizacji zaangażowanych w Sprawiedliwy Handel. Jednoczy grupy producentów z Afryki, Azji i Ameryki Łacińskiej z organizacjami importerów oraz organizacjami wspierającymi Sprawiedliwy Handel z Europy, Japonii i Ameryki Północnej. IFAT wspiera swoich członków w ich wysiłkach rozszerzania rynku Sprawiedliwego Handlu: służy jako forum informacyjne dla swych członków, gromadzi i rozpowszechnia informacje rynkowe oraz prowadzi działalność doradczą w różnych dziedzinach, np. monitoringu.
Federacja wspiera swych członków umożliwiając szczególne możliwości współpracy poprzez organizowanie konferencji światowej co dwa lata, a także przez spotkania regionalne/kontynentalne pomiędzy konferencjami.
- EFTA (European Fair Trade Association - Europejskie Stowarzyszenie Sprawiedliwego Handlu)
założone w 1990 roku, jest stowarzyszeniem 12 organizacji importerów w 9 krajach europejskich. Członkowie stowarzyszenia wykazują łączne obroty powyżej 100 mln euro, w większości osiągane poprzez alternatywne kanały handlowe, tj. Sklepy Świata i grupy solidarnościowe w Europie. EFTA ułatwia wymianę informacji i współpracę pomiędzy swoimi członkami poprzez rozpowszechnianie dokumentów i organizację spotkań. Organizacja wspiera także swoich członków przez różnorakie projekty, zbieranie danych i pracę nad procesem harmonizacji. Praca Biura Doradztwa i Kampanii (Advocacy and Campaigns Office) w Brukseli jest ukierunkowana na instytucje Unii Europejskiej i obejmuje próby wpływania na decydentów handlowych i politycznych na korzyść zagadnień związanych ze Sprawiedliwym Handlem. Zapewnia też podstawowe informacje i uaktualnienia, aby pomóc członkom w kampaniach krajowych.
EFTA oferuje także swoim członkom płatne usługi, redukujące ich wydatki, a w konsekwencji zwiększające konkurencyjność. W ten sposób powstaje efektywna specjalizacja produkcji, asortyment wzbogacany jest o nowe towary - często ekologiczne - organizowane są programy informacyjne i doradcze, bardziej dostosowane do potrzeb producentów, wymiana informacji, wspólne seminaria i szkolenia.
EFTA koordynuje też kampanie i lobbing ukierunkowany na europejskie i międzynarodowe instytucje polityczne. EFTA była też współzałożycielem organizacji certyfikacyjnej Trans Fair w roku 1992.
- NEWS! (Network of European World Shops - Sieć Europejskich Sklepów Świata)
założona w 1997 roku, jest siecią krajowych stowarzyszeń Sklepów Świata, reprezentujących ponad 2.700 sklepów w 13 krajach. NEWS! ułatwia współpracę pomiędzy swymi członkami poprzez dostarczanie informacji (broszura NEWS!letter, strona internetowa, warsztaty itp.) oraz przez organizowanie dwa razy do roku konferencji Sklepów Świata. Rozwija i koordynuje kampanie o zasięgu europejskim oraz dostarcza swoim członkom materiały niezbędne do uczestnictwa w tych przedsięwzięciach.
NEWS! ułatwia także współpracę i komunikację członków poprzez szkolenia i wymianę informacji; co dwa lata organizuje Europejską Konferencję Sklepów Świata oraz prowadzi różne kampanie. Członkowie sieci mogą czerpać korzyści z doświadczeń innych członków w różnych dziedzinach: zarządzanie w handlu, reklama, współpraca z mediami itd.
- FLO International (Fairtrade Labelling Organizations International - Międzynarodowa Organizacja Certyfikacyjna Sprawiedliwego Handlu)
założona w 1997 roku, jest siecią 17 krajowych inicjatyw certyfikacyjnych, działających pod różnymi nazwami jak TransFair, Max Havelaar i Fairtrade Mark. Tego rodzaju organizacje funkcjonują w 14 krajach europejskich, a także w Kanadzie, USA i Japonii. FLO International została powołana dla koordynacji pracy inicjatyw międzynarodowych oraz zagwarantowania, że istota koncepcji oznaczania produktu, tj. rejestry producentów oraz związane z produktem zasady handlowe (stała cena minimalna, zasady płacenia z góry itp.) są zharmonizowane i prawidłowo monitorowane w całym łańcuchu handlowym.
FLO koordynuje pracę krajowych inicjatyw certyfikacji produktów i gwarantuje, że dwie podstawowe idee koncepcji znaków towarowych - rejestr producentów i reguły handlowe dotyczące danego produktu - będą w całym łańcuchu handlowym zabezpieczone i chronione.
Współpraca między czterema sieciami międzynarodowymi znacznie się rozwinęła od roku 1996. Ich przedstawiciele regularnie spotykają się, używając jako swej nazwy akronimu FINE, złożonego z pierwszych liter nazw FLO, IFAT, NEWS! i EFTA.
Cztery duże sieci działają od roku 1998 w ramach nieformalnej organizacji parasolowej FINE w celu wypracowania jednolitej definicji Sprawiedliwego Handlu, ustalania wspólnych kryteriów i systemów monitoringu oraz współpracy w ramach kampanii i lobbingu.